RODZAJE OBLIGACJI PRZEDSIĘBIORSTW

RODZAJE OBLIGACJI PRZEDSIĘBIORSTW

Obligacje przedsiębiorstw można podzielić na następujące grupy:

♦  Obligacje wyemitowane przez przedsiębiorstwa użyteczności pub­licznej: telekomunikacyjne i energetyczne. Te papiery wartościowe mają opinię bezpiecznych, tradycyjnych inwestycji.

♦  Obligacje wyemitowane przez przedsiębiorstwa transportowe: kole­jowe i lotnicze.

♦   Obligacje wyemitowane przez przedsiębiorstwa przemysłowe.

♦  Obligacje wyemitowane przez jednostki finansowe, takie jak zakłady ubezpieczeń i banki.

W ramach tych grup można wyróżnić wiele rodzajów obligacji, takich jak gwarantowane hipoteką, z ogólną gwarancją, obligacje ze zmiennym oprocentowaniem, zamienne, zerokuponowe. Obligacje takie mogą być zabezpieczone lub nie. W przypadku obligacji zabezpieczonych emitent dodatkowo zastawia aktywa i gdy jest niewypłacalny, kredytodawca może przejąć jego majątek (na drodze sądowej). Przykładem mogą tu być obligacje gwarantowane hipoteką, najczęściej emitowane przez przedsiębiorstwa użyteczności publicznej. Inwestorzy mogą spać spokoj­nie, wiedząc, że ich obligacje są zabezpieczone wyposażeniem elek­trowni, ale czy można od nich wymagać, aby się znali na obsłudze tego wyposażenia, w sytuacji gdy elektrownia okaże się niewypłacalna? Zastaw majątku zwiększa bezpieczeństwo inwestycji, ale w tym przy­padku inwestorzy będą raczej liczyć na to, że przedsiębiorstwo użyteczności publicznej dotrzyma warunków spłaty odsetek i wartości nominalnej.

Przedsiębiorstwa transportowe emitują obligacje nazywane świade­ctwami zabezpieczonymi wyposażeniem, którym mogą być samoloty czy wagony kolejowe. Wyposażenie to jest łatwiej zbywalne niż w przypadku elektrowni, ale inwestorzy mogą także stracić część kapitału w razie niewypłacalności. Na przykład, kiedy w czasie ogólnoświatowej recesji linie lotnicze Braniff Airlines i Freddie Laker’s ogłosiły bankructwo, popyt na używane samoloty znacznie się zmniejszył.

Obligacje niezabezpieczone czy obligacje z ogólną gwarancją są poręczone tylko przez wypłacalność emitenta (zdolność do wypłaty rocznych odsetek i zwrotu wartości nominalnej). Część przedsiębiorstw emituje obligacje o niższym priorytecie, które charakteryzuje większe ryzyko w razie niewypłacalności, ponieważ ich właściciele zostaną spłaceni jako ostatni kredytodawcy. Pierwszeństwo staje się ważne w przypadku bankructwa, ponieważ zabezpieczone obligacje i dług mający priorytet są spłacane na początku. Emisje bardziej ryzykowne oferują wyższe oprocentowanie, aby przyciągnąć inwestorów.

Ogólnie rzecz biorąc, inwestorzy powinni brać pod uwagę zdolność kredytową emitenta (wypłacalność), a nie tylko cechy samego papieru wartościowego. W razie bankructwa może się okazać, że zastawiony majątek jest trudno zbywalny, bądź też rozpoczęte zostanie postępowanie sądowe, co na ogół trwa długo.

Przedsiębiorstwa emitują też obligacje zamienne, za które można uzyskać zwykłe akcje emitenta. Stosunkowo nowy rodzaj obligacji stanowią obligacje zerokuponowe: sprzedaje się je z dużym dyskontem, a odsetki od nich są płacone w terminie wykupu.